Na wybór zawodu składa się wiele wcześniejszych decyzji: od tego, jaką ścieżkę edukacyjną podejmiemy po to, jak rozwijamy nasze pasje i zainteresowania. Nie jest prawdą, że obrany kierunek studiów czy pierwsze doświadczenia zawodowe mają determinujący wpływ na całą karierę. Przy odpowiedniej dawce motywacji, zawód można zmienić w późniejszych latach.  W tym artykule pomożemy Ci zidentyfikować czynniki trafnego wyboru zawodu i podpowiemy, jak się przygotować do nowego etapu w karierze.

Czym należy się kierować przy wyborze zawodu?

Choć możemy zdobywać nowe umiejętności, poszerzać wiedzę, to nasz profil psychologiczny raczej nie ulega diametralnym zmianom – np. stroniący od zgiełku i tłumów introwertyk nie zmieni się w lubiącego przemawiać publicznie ekstrawertyka. Także nasze predyspozycje są względnie stałe – np. jedni wolą pracę z ludźmi, inni lepiej sprawdzą się w zadaniach projektowych przy komputerze. Jak zatem zbadać nasze uwarunkowania? Poniżej znajdziesz listę pytań, dzięki którym wybór zawodu, niezależnie od tego, na jakim etapie budowania swojej kariery obecnie jesteś, będzie łatwiejszy.

System wartości i priorytety w życiu zawodowym oraz prywatnym

Czy chcę teraz skupić się na karierze, zdobyciu prestiżowej pracy i odpowiedniej wysokości zarobków?

A może obecnie ważniejsze jest dla mnie życie rodzinne lub praca oparta na pasji, która jednak może przynosić mniejsze dochody?

Może silnie odczuwam potrzebę realizowania zawodowo idei, w które wierzę?    

Przykład: praca w fundacji na rzecz potrzebujących vs. zajęcie się rękodziełem vs. praca w międzynarodowej korporacji

Styl życia i uwarunkowania psychiczne

Bardziej odpowiadają mi częste podróże i ciągłe zmiany środowiska pracy czy  może praca zdalna?

Dobrze znoszę sytuacje związane z poczuciem niepewności, ryzykiem, czy przeciwnie, takie stany są źródłem długotrwałego stresu?

Co powoduje u mnie największy stres, a co wywołuje poczucie satysfakcji?

Przykład: handlowiec vs. grafik komputerowy

Doświadczenie i wykształcenie

Są to istotne czynniki wyboru zawodu, które jednak nie muszą determinować kolejnych kroków w budowaniu kariery. Oczywiście łatwiej jest znaleźć lepszą pracę w dziedzinach, w których działaliśmy już jakiś czas lub w pokrewnej branży. Zdarzają się jednak sytuacje, kiedy bardziej opłacalna jest zmiana zawodu, ponieważ przyszłe profity zrekompensują chwilowy spadek wysokości wynagrodzenia i wysiłek włożony w przebranżowienie.

Przykład: tester oprogramowania lub programista

Jeśli chcesz zmienić profesję odpowiedz sobie na pytania:
Co muszę zrobić, aby dostać pracę w nowym zawodzie?

Jakie kursy/uprawnienia/certyfikaty będą mi potrzebne?

Czy jestem w stanie poświęcić czas na naukę zupełnie nowych zagadnień?

Mocne strony i talenty

W czym jestem dobry/dobra? Co lubię robić?

Jak moją pracę i predyspozycje oceniają przyjaciele, współpracownicy?

Czy moje naturalne talenty pokrywają się z tym, co mnie pasjonuje?

Zainteresowania a wybór zawodu – czy w moim przypadku będzie możliwe ich połączenie?

Przykład: doskonały słuchacz, osoba empatyczna, utalentowana w kierunku budowania relacji z różnymi ludźmi sprawdzi się jako psychoterapeuta.

Styl pracy

Jaki styl pracy preferuję:

  • z ludźmi; Przykład: lekarz, coach, handlowiec
  • z maszynami; Przykład: elektromechanik, serwisant maszyn
  • z liczbami; Przykład: księgowy, analityk marketingu
  • praca twórcza; Przykład: grafik komputerowy, kompozytor

Jak się przygotować do zmiany zawodu?

  • Cierpliwość. Przebranżowienie wymaga wielu poświęceń, przetasowań w życiu prywatnym. Pamiętajmy jednak, że to tylko „na jakiś czas”. 
  • Plan działania i konsekwencja w dążeniu do celu. Warto stworzyć listę umiejętności/kursów, które będą potrzebne do uzyskania nowej pracy, a następnie, nie poddając się przeciwnościom, realizować swoje założenia. 
  • Budowanie sieci kontaktów, które mogą pomóc przy zmianie zawodu. Osoby pracujące w branży będą cennym źródłem informacji o nowych możliwościach oraz wsparciem w trakcie procesu przechodzenia przez zmianę. 
  • Determinacja. Na drodze zmiany zawodu mogą pojawić się małe porażki: chwile zwątpienia, niezdany egzamin lub niepowodzenie na rozmowie rekrutacyjnej. To normalne, że czasem coś pójdzie nie tak. Ważne, aby po porażce powrócić do realizacji celu i nie stracić wiary w siebie. 

Podsumowanie

Wnikliwe rozpoznanie swoich predyspozycji, talentów oraz preferowanego stylu pracy jest kluczem przy wyborze profesji. Wykształcenie czy doświadczenie zawodowe również ma znaczenie, ale nie zawsze powinno determinować nasze decyzje. Czasem może się okazać, że lepszym posunięciem będzie całkowita zmiana branży i rodzaju wykonywanej pracy. Pomoc w wyborze zawodu mogą stanowić również quizy i testy zawodowe oraz osobowościowe, które łatwo znaleźć w Internecie.